کانادا با بحران جدیای روبروست که نگرانیهای گستردهای را در سطح جامعه برانگیخته است: نزدیک به ۶۰۰ تبعه خارجی دارای سوابق کیفری که قرار بود از کشور اخراج شوند، از دید سازمان خدمات مرزی کانادا (CBSA) ناپدید شدهاند.
براساس آخرین آمار CBSA، ۱۶۳۵ تبعه خارجی دارای محکومیت کیفری در انتظار اخراج از کانادا هستند. از این میان، ۵۹۹ نفر موفق به فرار از فرآیند اخراج شده و در فهرست افراد تحت تعقیب CBSA قرار گرفتهاند؛ ۴۳۱ نفر از آنها مرتکب جرایم جدی مانند تجاوز جنسی شدهاند.
ابعاد نگرانکننده بحران: چه کسانی ناپدید شدهاند؟
بررسیها نشان میدهد که از میان افراد تحت تعقیب:
-
۳۱۵ نفر بیش از سه سال است که متواری هستند.
-
۴۶ نفر بیش از دو سال است که تحت هیچ نظارتی نیستند.
-
۳۸ نفر به پروندههایی مربوط به قانون مهاجرت قدیمی ۱۹۷۶ مربوط میشوند.
این افراد اغلب با استفاده از هویتهای جعلی یا پنهان شدن در جوامع محلی و خانوادگی از ردیابی نهادهای مرزی میگریزند؛ رویکردهایی که ردیابی آنها را برای مأموران بسیار دشوار کرده است.
انواع موارد عدم پذیرش (اخراجیها) تا ۱۵ می
| نوع عدم پذیرش | تعداد |
|---|---|
| امنیت ملی (ماده ۳۴) | ۳ |
| نقض حقوق بشر (ماده ۳۵) | ۱ |
| جرایم کیفری (ماده ۳۶) | ۸۵۵ |
| جرایم مرزی | ۶ |
| جرایم سازمانیافته | ۲۲ |
| اطلاعات نادرست | ۱۶۶ |
| قطع وضعیت پناهندگی | ۴ |
| عدم تبعیت (بدون تقاضای پناهندگی) | ۱۳۷۸ |
| عدم تبعیت (پناهجویان) | ۲۸,۲۴۸ |
| نامشخص | ۱۰۸ |
| سایر موارد | ۶ |
| مجموع کل | ۳۰,۷۹۷ |
توزیع جغرافیایی افراد تحت تعقیب
| منطقه | افراد تحت تعقیب | در حال اخراج |
|---|---|---|
| منطقه آتلانتیک | ۵۰ | ۱۲۲ |
| کبک | ۷,۹۳۴ | ۱۵,۴۵۷ |
| شمال انتاریو | ۸۴۹ | ۸۲۳ |
| تورنتوی بزرگ | ۲۰,۴۷۲ | ۱۰,۹۲۸ |
| جنوب انتاریو | ۳۶۹ | ۱۷۷ |
| دشتها | ۸۶۹ | ۱,۲۸۸ |
| اقیانوس آرام | ۱,۳۵۷ | ۱,۵۴۷ |
| نامشخص | ۵۵ | ۴۵۵ |
| مجموع | ۳۱,۹۵۵ | ۳۰,۷۹۷ |
چرا این افراد هنوز آزاد هستند؟
به گفته سخنگوی CBSA، لوک رایمر:
«بسیاری از این افراد انگیزههای قوی برای فرار دارند؛ از حمایتهای خانوادگی گرفته تا استفاده از هویتهای جعلی. این مسئله عملیات دستگیری را پیچیدهتر میکند.»
در گذشته، CBSA با راهاندازی صفحهای به نام «تحت تعقیب توسط CBSA» اطلاعات و عکسهای مجرمان خطرناک را منتشر میکرد؛ اما این صفحه در سال ۲۰۲۳ حذف شد.
تابعیتهای در صدر لیست اخراجیها
| کشور | تعداد |
|---|---|
| مکزیک | ۷,۰۰۹ |
| هند | ۵,۸۴۴ |
| آمریکا | ۱,۷۸۶ |
| چین | ۱,۴۵۹ |
| هائیتی | ۱,۰۵۶ |
| نیجریه | ۹۷۲ |
| کلمبیا | ۸۸۵ |
| پاکستان | ۸۴۵ |
| شیلی | ۵۵۰ |
| برزیل | ۵۲۴ |
انتقادات سیاسی و حقوق بشری
برخی منتقدان از ناکارآمدی در اجرای قوانین اخراج انتقاد کردهاند.
میشل رمپل گارنر، نماینده محافظهکار، دولت را به نداشتن اراده سیاسی در مقابله با این بحران متهم کرده است.
از سوی دیگر، گروههای حقوق بشری به شرایط بازداشت افراد اخراجی در مراکز نگهداری اعتراض دارند. حادثه فرار سه تبعه شیلیایی از مرکز بازداشت لاوال در دسامبر ۲۰۲۴ بر ضعفهای امنیتی این مراکز تأکید کرد.
پیامدهای بینالمللی و امنیت مرزی
در سال ۲۰۲۵، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، کانادا را به ناتوانی در کنترل مرزها متهم کرد. دولت کانادا در پاسخ، با اختصاص ۱.۳ میلیارد دلار بودجه برای تقویت امنیت مرزی، ۷ گروه جنایت سازمانیافته را نیز به عنوان سازمانهای تروریستی معرفی کرد.
راهکارهای پیشنهادی برای حل بحران
راهکارهای پیشنهادی برای مقابله با این بحران:
-
استفاده از فناوریهای ردیابی بیومتریک
-
بازگرداندن لیست عمومی افراد تحت تعقیب
-
اصلاح فرآیند حقوقی و تسریع اخراجها
-
تقویت همکاریهای بینالمللی بهویژه با آمریکا
-
افزایش امنیت مراکز بازداشت مهاجرتی
جمعبندی
وجود ۵۹۹ تبعه خارجی دارای سوابق کیفری که از سیستم مهاجرتی ناپدید شدهاند، زنگ خطری جدی برای امنیت عمومی در کاناداست.
اگر دولت نتواند با ابزارهای نوین، فرآیندهای حقوقی کارآمد و همکاریهای فرامرزی این روند را مهار کند، تبعات آن نهتنها برای جامعه کانادا بلکه برای روابط بینالمللی این کشور نیز سنگین خواهد بود.




